Alarm në Shkup: 99.8% e mbeturinave përfundojnë në deponi, qyteti mbytet nga ndotja

Rajoni i Shkupit po përballet me një krizë serioze në menaxhimin e mbeturinave, me 99.8% të mbeturinave komunale që përfundojnë në deponi pa u përpunuar apo ricikluar. Sipas të dhënave zyrtare nga Enti Shtetëror i Statistikave për vitin 2025, kjo përqindje e lartë nënvizon nevojën urgjente për reformë në sistemin e mbledhjes dhe trajtimit të mbeturinave.

Gjatë këtij viti në Maqedoni u gjeneruan gjithsej 755,789 ton mbeturina komunale, ku mesatarja për frymë ishte 417 kilogramë – një ulje me 4.8% krahasuar me vitin 2024. Megjithatë, sistemi i mbledhjes së mbeturinave ka paraqitur një përmirësim të lehtë, duke mbledhur 639,668 ton, ose 0.3% më shumë se vitin e kaluar, për shkak të përfshirjes së numrit më të madh të vendbanimeve në sistemin kolektiv.

Rajoni i Shkupit përbën një pjesë domethënëse të kësaj sasie, me 178,953 ton mbeturina të mbledhura, që përbën 28% të totalit të mbeturinave komunale në nivel vendi. Nga këto, 84% e mbeturinave vijnë nga familjet, ndërsa 16% janë nga subjekte tregtare dhe juridike.

Sipas analizave, përzgjedhja dhe riciklimi i mbeturinave mbetet shumë i kufizuar, pasi 86.5% e mbeturinave të mbledhura janë të përziera komunale pa ndarje të duhur të mirëfilltë. Mbetjet e ndara përfshijnë kryesisht organike, plastika, letra dhe metale, por ato janë në sasi shumë të vogla krahasuar me totalin.

Kjo situatë ka rëndësi të madhe për mjedisin e qytetit dhe shëndetin e banorëve, pasi depozitimi i pakontrolluar i mbeturinave mund të sjellë ndotje të tokës dhe ujërave nëntokësorë. Sipas statistikave zyrtare, mungesa e përpunimit dhe riciklimit tregon nevojën imperative për të avancuar kapacitetet dhe strategjitë e menaxhimit të mbeturinave në rajon.

Megjithëse nuk ka ende konfirmim zyrtar për masa të reja nga autoritetet lokale, banorët dhe aktorët e mjedisit shprehin shqetësim se situata mund të përkeqësohet në mungesë të veprimeve konkrete dhe të koordinuara për trajtimin e mbeturinave.

Ndërsa mbledhja e mbeturinave po përmirësohet lehtë, ende mbetet sfidë madhore reduktimi i mbetjeve në landfill dhe rritja e riciklimit për të ruajtur ambientin dhe cilësinë e jetës në Shkup dhe përreth tij.