Ligji i ri i SHISH-it ndez debat në Shqipëri: Kompetenca të zgjeruara pas protestave

Më 2 korrik 2026, Kuvendi i Shqipërisë miratoi një ligj historik që zgjeron ndjeshëm kompetencat e Shërbimit Informativ të Shtetit (SHISH). Ky ndryshim vjen pasi sfidat e sigurisë në vend dhe rajon kanë evoluar, dhe SHISH do të ketë përgjegjësi më të gjera, duke përfshirë mbledhjen e informacionit për kërcënimet ndaj sigurisë ekonomike, sulmet kibernetike, kërcënimet hibride dhe infrastrukturën kritike.

Qeveria shqiptare ka argumentuar se ky ligj i ri është thelbësor për t’u përballur me kërcënimet e reja që nuk ekzistonin në vitin 1998, kur u miratua ligji themelor i SHISH-it. Në relacionin shoqërues të ligjit theksohet se siguria ekonomike është pjesë thelbësore e sigurisë strategjike të shtetit, ndërsa sulmet kibernetike dhe kërcënimet hibride përbëjnë sfida serioze për institucionet publike dhe infrastrukturën kritike.

Sipas ligjit të ri, SHISH jo vetëm do të vazhdojë të merret me kundërzbulimin tradicional, terrorizmin dhe mbrojtjen e rendit kushtetues, por edhe do të ketë mandat për monitorimin e aktiviteteve të shërbimeve të huaja të inteligjencës, ekstremizmit dhe çështjeve që lidhen me stabilitetin brenda dhe rajonal.

Megjithatë, opozita shqiptare dhe disa ekspertë të sigurisë nuk kanë kundërshtuar nevojën për modernizimin e ligjit, por kanë shprehur shqetësime të forta për mungesën e garancive të mjaftueshme në lidhje me kontrollin demokratik të këtij institucioni, duke kërkuar më shumë transparencë dhe masa që parandalojnë keqpërdorimet.

Po ashtu, sipas raportimeve, nuk ka një konfirmim zyrtar që ligji i ri lidhet drejtpërdrejt me protestat e fundit në Shqipëri, edhe pse disa komentues politikë e kanë interpretuar veprimin si një përgjigje ndaj situatave të tensionuara sociale.

Rrethanat dhe debatet e brendshme në Kuvend lidhur me ligjin mbeten të paqarta në disa aspekte, pasi nuk janë publikuar detaje të plota nga burimet zyrtare në lidhje me mekanizmat e kontrollit demokratik dhe transparencën e veprimtarisë së SHISH-it pas zgjerimit të mandatit.

Kjo zhvillim pritet të ndikojë në mënyrën se si siguria kombëtare në Shqipëri do të menaxhohet në të ardhmen, duke ngritur një diskutim të thellë për balancën mes nevojës për siguri dhe garantueshmërisë së lirive dhe kontrollit demokratik.